మార్కులు కాదు… మనిషి విలువ ముఖ్యం !

ఇంజినీరింగ్ ప్రవేశ పరీక్షల ఒత్తిడిలో నలిగిపోతున్న యువత మానసిక ప్రపంచంపై సమాజం ఆత్మపరిశీలన చేయాలి

“నా మార్కులే నా విలువ” — నేటి విద్యా పోటీ ప్రపంచంలో కొంతమంది విద్యార్థుల మనస్సుల్లో నిశ్శబ్దంగా రూపుదిద్దుకుంటున్న అత్యంత ప్రమాదకరమైన భావన ఇది.

వైద్య విద్యలో ప్రవేశం కోసం నిర్వహించే నీట్, ఇంజినీరింగ్ విద్యలో ప్రవేశం కోసం నిర్వహించే జేఈఈ వంటి అత్యంత పోటీ పరీక్షలు విద్యార్థుల ప్రతిభను పరీక్షించేందుకు ఉద్దేశించినవే. అయితే, వాటి చుట్టూ ఏర్పడుతున్న సామాజిక వాతావరణం కొన్నిసార్లు విద్యను అభ్యాస ప్రక్రియగా కాకుండా జీవితాన్ని నిరూపించుకోవాల్సిన పోరాటంగా మార్చుతోంది.

వైద్యుడిగా మారాలి… ఇంజినీర్‌గా ఎదగాలి… అత్యుత్తమ ర్యాంకు సాధించాలి… మంచి కళాశాలలో సీటు సంపాదించాలి… కుటుంబ గౌరవాన్ని నిలబెట్టాలి — ఈ లక్ష్యాలు విద్యార్థిలో ప్రేరణను కలిగించాల్సినవే. కానీ అవే లక్ష్యాలు అతని వ్యక్తిత్వానికి ఏకైక ప్రమాణాలుగా మారినప్పుడు మానసిక ఒత్తిడి తీవ్రరూపం దాల్చుతుంది.

చదువు కోసం జీవితం మొత్తాన్ని కుదించుకోవడం

పోటీ పరీక్షల కోసం సిద్ధమయ్యే విద్యార్థులు క్రమంగా తమ సామాజిక జీవితాన్ని తగ్గించుకోవడం సాధారణమవుతోంది.

స్నేహితులతో మాట్లాడటం తగ్గుతుంది.

ఆటలు, కళలు, వినోదానికి సమయం తగ్గుతుంది.

కుటుంబంతో సహజమైన సంభాషణలు తగ్గుతాయి.

బయటి ప్రపంచంతో సంబంధం పరిమితమవుతుంది.

చివరకు చదువు–శిక్షణా తరగతులు–పరీక్షలు–ర్యాంకులు అనే చిన్న పరిధిలోనే జీవితం కుదించుకుపోయే ప్రమాదం ఉంది.

ఇది కేవలం సమయాభావం కాదు. దీర్ఘకాలంలో ఇది సామాజిక వేరుపాటు, భావోద్వేగ ఒంటరితనంకు దారితీయవచ్చు.

మనిషి ఒక సామాజిక జీవి. తన అనుభవాలను, భయాలను, సందేహాలను, వైఫల్యాలను మరొకరితో పంచుకోవడం అతని మానసిక సమతుల్యతకు అవసరం. ఆ అవకాశం తగ్గినప్పుడు సమస్యలు మనస్సులోనే తిరుగుతుంటాయి. చిన్న సమస్య కూడా అతిశయంగా కనిపించవచ్చు.

ఒంటరితనం నుంచి ఆత్మనింద వరకు

సామాజిక సంబంధాలు తగ్గినప్పుడు విద్యార్థి తన బాధను వ్యక్తం చేయకుండా తనలోనే దాచుకునే అవకాశం ఉంది.

ఒంటరితనం → నిరంతర ఆలోచన → ఆందోళన → ఆత్మనింద → నిస్సహాయత

అనే ప్రతికూల మానసిక చక్రం ఏర్పడే అవకాశం ఉంది.

అప్పుడు ఒక పరీక్షలో వచ్చిన వైఫల్యం కేవలం పరీక్షా ఫలితంగా కనిపించదు. అది “నేను పనికిరానివాడిని”, “నేను అందరినీ నిరాశపరిచాను”, “నా భవిష్యత్తు ముగిసింది” అనే వక్రీకృత ఆలోచనలకు దారితీయవచ్చు.

ఇదే అత్యంత ఆందోళనకరమైన దశ.

కుటుంబం కలలు కనవచ్చు… కానీ పిల్లలపై ఆ కలల భారాన్ని మోపకూడదు

ప్రతి తల్లిదండ్రికీ తన బిడ్డ ఉన్నత స్థాయికి ఎదగాలనే కోరిక ఉంటుంది.

“నా బిడ్డ వైద్యుడు కావాలి.”

“నా బిడ్డ ఇంజినీర్ కావాలి.”

“మా కుటుంబానికి మంచి పేరు తీసుకురావాలి.”

ఈ ఆకాంక్షల్లో తప్పేమీ లేదు. సమస్య ఆకాంక్షలో కాదు; ఆ ఆకాంక్షను పిల్లవాడి విలువకు ప్రమాణంగా మార్చడంలో ఉంది.

“ఇంత చదివిస్తున్నాం… ఇంత ఖర్చు చేస్తున్నాం… కాబట్టి నువ్వు తప్పక విజయం సాధించాలి” అనే భావన పిల్లవాడిలో క్రమంగా బాధ్యత కంటే అపరాధభావాన్ని పెంచవచ్చు.

తల్లిదండ్రుల ప్రేమను కూడా పిల్లవాడు తన విజయంతో ముడిపెట్టుకోవడం ప్రారంభిస్తే, వైఫల్యం అతనికి కేవలం విద్యా పరాజయం కాకుండా తల్లిదండ్రుల ప్రేమను కోల్పోయే భయంగా అనిపించవచ్చు.

సమాజపు పోలికలు — కనిపించని మానసిక ఒత్తిడి

విద్యార్థిపై ఒత్తిడిని కుటుంబమే మాత్రమే సృష్టించదు. సమాజం కూడా తన వంతు పాత్ర పోషిస్తుంది.

“అతనికి నీట్‌లో మంచి ర్యాంకు వచ్చింది… నీకు ఎందుకు రాలేదు?”

“అతనికి మంచి ఇంజినీరింగ్ కళాశాలలో సీటు వచ్చింది… నువ్వేం సాధించావు?”

ఇలాంటి ప్రశ్నలు సాధారణ సంభాషణలుగా అనిపించినా, ఇప్పటికే ఒత్తిడిలో ఉన్న విద్యార్థి మనస్సులో అవి అసమర్థత, అవమానం, ఆత్మనిందలను పెంచవచ్చు.

ఇతరుల విజయాలను నిరంతరం తన వైఫల్యాలతో పోల్చుకోవడం విద్యార్థి ఆత్మవిశ్వాసాన్ని క్రమంగా దెబ్బతీస్తుంది.

ఆర్థిక సౌకర్యం మానసిక భద్రతకు ప్రత్యామ్నాయం కాదు

“అంతా సౌకర్యంగా ఉంది… మంచి కుటుంబం… మంచి విద్య… మంచి కోచింగ్… మరి సమస్య ఏమిటి?” అని ప్రశ్నించడం కూడా ఒక అపోహ.

భౌతిక సౌకర్యాలు మనిషి జీవితాన్ని సులభతరం చేయగలవు. కానీ భావోద్వేగ భద్రతను కొనలేవు.

ఒక విద్యార్థికి ఖరీదైన కోచింగ్ ఉండవచ్చు; కానీ తన భయాలను చెప్పుకునే వ్యక్తి లేకపోవచ్చు.

అతనికి ప్రత్యేకమైన చదువు గది ఉండవచ్చు; కానీ తన మనసులోని బాధను పంచుకునే సురక్షితమైన సంభాషణా స్థలం లేకపోవచ్చు.

అందుకే తల్లిదండ్రులు కేవలం—

“ఎన్ని మార్కులు వచ్చాయి?”

అని అడగకుండా,

“నువ్వు ఎలా ఉన్నావు?”

“చదువు ఒత్తిడి ఎలా అనిపిస్తోంది?”

“ఏదైనా భయం లేదా ఆందోళన ఉందా?”

“మాతో ఏదైనా మాట్లాడాలని ఉందా?”

అని కూడా అడగాలి.

విద్యార్థికి చదువు ఎంత అవసరమో… సంబంధాలు కూడా అంతే అవసరం

స్నేహితులతో ఆరోగ్యకరమైన సంభాషణ, కుటుంబంతో అనుబంధం, తగినంత నిద్ర, శారీరక కదలిక, విశ్రాంతి, సృజనాత్మక కార్యకలాపాలు — ఇవేవీ చదువుకు శత్రువులు కావు.

అవి మానసిక సమతుల్యతకు ఆధారాలు.

విద్యార్థి జీవితాన్ని పూర్తిగా పుస్తకాలకే పరిమితం చేయడం ద్వారా ఎక్కువ ఫలితాలు వస్తాయని భావించడం సరైనది కాదు. మానసిక ప్రశాంతత ఉన్నప్పుడు ఏకాగ్రత కూడా మెరుగుపడుతుంది.

విద్యా వ్యవస్థ కూడా తనను తాను ప్రశ్నించుకోవాలి

పాఠశాలలు, కళాశాలలు, శిక్షణా సంస్థలు కేవలం ర్యాంకులు, మార్కులు, ప్రవేశాలు ఆధారంగా విజయాన్ని నిర్వచించకూడదు.

విద్యార్థుల మానసిక ఆరోగ్యం, భావోద్వేగ స్థైర్యం, సామాజిక అనుబంధం, సలహా సేవలు, జీవన నైపుణ్యాలకు కూడా తగిన ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలి.

తల్లిదండ్రులు పిల్లలను ఇతరులతో పోల్చడం కంటే నిన్నటి పిల్లవాడితో ఈరోజు పిల్లవాడి పురోగతిని పోల్చాలి.

“ఎందుకు మొదటి ర్యాంకు రాలేదు?” అనే ప్రశ్న కంటే—

«“నీకు ఏ విషయంలో సహాయం కావాలి?”»

అనే ప్రశ్న మరింత మానవీయమైనది.

నీట్ ఒక పరీక్ష… జేఈఈ ఒక పరీక్ష… జీవితం మాత్రం అంతకంటే విశాలమైనది

నీట్‌లో ఆశించిన ర్యాంకు రాకపోవడం ఒక విద్యార్థి జీవితానికి ముగింపు కాదు.

జేఈఈలో ఆశించిన ఫలితం రాకపోవడం అతని సామర్థ్యానికి తుది తీర్పు కాదు.

వైద్య వృత్తి గొప్పదే. ఇంజినీరింగ్ వృత్తి గొప్పదే. కానీ మనిషి విలువ ఒక వృత్తి పేరుతో నిర్ణయించబడదు.

జీవితంలో ఒక మార్గం మూసుకుపోతే మరొక మార్గం తెరుచుకోవచ్చు. ఒక అవకాశం కోల్పోతే మరొక అవకాశం రావచ్చు.

కానీ కోల్పోయిన మానసిక ఆరోగ్యాన్ని తిరిగి పొందడం ఎల్లప్పుడూ అంత సులభం కాదు.

ముగింపు

మన పిల్లలను గెలవాలని ప్రోత్సహించాలి — కానీ ఓడిపోతే నిలబడలేని స్థితికి కాదు.

వారిలో పోటీ స్ఫూర్తిని పెంచాలి — కానీ పోలికల బానిసలుగా కాదు.

వారి కలలను ప్రోత్సహించాలి — కానీ ఆ కలల భారంతో వారి బాల్యాన్ని, యవ్వనాన్ని నలిపివేయకుండా.

ఎందుకంటే ఒక సమాజం యొక్క నిజమైన విజయం ఎన్ని నీట్, జేఈఈ ర్యాంకులు సాధించిందో కాదు; తన పిల్లలను ఎంత మానసికంగా ఆరోగ్యంగా, భావోద్వేగంగా భద్రంగా, సామాజికంగా అనుసంధానంగా ఎదగనిచ్చిందో అన్నదే.

«మార్కులు ఒక కొలమానం మాత్రమే — మానవ విలువకు ప్రమాణం కాదు.

వైఫల్యం ఒక సంఘటన మాత్రమే — వ్యక్తిత్వం కాదు.

నీట్ ఒక పరీక్ష — జీవితం కాదు.

జేఈఈ ఒక పరీక్ష — భవిష్యత్తు కాదు.»

చివరికి ప్రతి తల్లిదండ్రి తన బిడ్డకు చెప్పాల్సిన అత్యంత విలువైన మాట:

“నీ విజయం మాకు ఆనందం. కానీ నీ మార్కుల కంటే నీవే మాకు ముఖ్యం.”

పిల్లలను విజయానికి నడిపిద్దాం — ఒంటరితనానికి కాదు.

వారి కలలకు రెక్కలు తొడుగుదాం — వాటికి భారమైన రాళ్లు కట్టకండి.

Educate, Empower, Encourage, Engage.